Optoppen: verkenning landelijke aanpak van start

Nieuws Nieuws · 29 mei 2024
Expert
Maarten Georgius
Adviseur opdrachtgeverschap

Overheden, woningcorporaties en marktpartijen werken samen om grotere aantallen nieuwe woningen te bouwen door op te toppen. Optoppen, het bouwen op platte daken van bestaande woningen, gebeurt nu nog op kleine schaal, maar heeft veel potentie. Met optoppen kunnen we in Nederland 100.000 nieuwe woningen opleveren. Om optoppen te stimuleren presenteerde minister Hugo de Jonge 28 mei de Landelijke aanpak optoppen. Hierin staan schaalvergroting, standaardisatie en het beter faciliteren van optopprojecten centraal. 

Voor deze landelijke aanpak werkte het ministerie van BZK samen met Aedes, Provincie Zuid-Holland, en De Bouwcampus. Het Optop2000-traject is onderdeel van de Landelijke aanpak en ging vorig najaar al van start. Koplopers onder gemeenten, woningcorporaties en marktpartijen delen hun kennis en ervaring in dit traject. 

Steeds meer gemeenten en woningcorporaties onderzoeken de mogelijkheden om extra woningen te realiseren op platte daken. Dat is nodig, net als al die andere inspanningen die we doen om het woningtekort op te lossen. De komende tijd gaan we er met elkaar alles aan doen om de kansen die optoppen biedt ook daadwerkelijk te benutten.
Hugo de Jonge
minister voor VRO

Optoppen biedt extra kansen

Optoppen kan goed gecombineerd worden met het verduurzamen en verbeteren van de bestaande woningen.

Optoppen kan ook bijdragen aan  de leefbaarheid en diversiteit in wijken. Door het realiseren van woonruimte voor specifieke doelgroepen, zoals starters of ouderen, worden wijken diverser. Daardoor komen er meer mogelijkheden voor voorzieningen in de wijk. Ook de directe omgeving kan meegenomen worden om de leefbaarheid in de wijk te vergroten. Bijvoorbeeld door plannen te maken voor vergroening. Hierdoor gaat de kwaliteit van deze woningen omhoog en krijgen bewoners een lagere  energierekening. 

Gebiedsgericht optoppen met gemeenten

De meeste kansen voor optoppen liggen in naoorlogse wijken met veel 3- en 4-laags flats. Dat blijkt uit onderzoek naar de potentie van optoppen. In veel van deze wijken is het ook nodig om bestaande woningen te verduurzamen, renoveren én de leefbaarheid te verbeteren. En daarvoor biedt optoppen kansen. Bovendien maakt schaalvergroting optoppen betaalbaar en haalbaar. 

Met een aantal grotere gemeenten start een verkenning naar een succesvolle aanpak voor gebiedsgericht optoppen. De gemeenten Ede, Eindhoven, Leeuwarden, Rotterdam en Zoetermeer zijn voorlopers met de ambitie om op grotere schaal op te toppen. De lessen uit hun aanpak kunnen andere gemeenten gebruiken.  

Kennisplatform

Optoppen op grotere schaal vraagt om kennis en ervaring, zowel bij uitvoerende partijen, als bij gemeenten die optopprojecten mogelijk maken. Om de stap van maatwerk naar optoppen op grotere schaal te zetten is het delen van ervaring en kennis belangrijk. 

Het ministerie van BZK, de Provincie Zuid-Holland en Aedes presenteren daarom een gezamenlijk kennisplatform waar alle kennis verzameld en gedeeld kan worden. Hier vind je ook de Handreiking optoppen. Deze handreiking is op initiatief van de provincies Noord-Holland, Zuid-Holland, Utrecht, Noord-Brabant en Gelderland en Aedes tot stand gekomen. Het kennisplatform wordt de komende periode verder aangevuld, onder andere met  de ervaringen uit het kennis- en leertraject dat de koplopers doorlopen: de Optop2000.