Mart van den Hoek en Maartje Kemps krijgen de Aedes-scriptieprijs 2026 uitgereikt door juryleden Marjan van Bergen en Liesbeth Spies.
1e prijs: Mart van den Hoek over de schaderisico’s van hevige regenval
‘Extreme regenbuien komen steeds vaker voor door klimaatverandering. Toch was naar de risico’s hiervan op waterschade aan woningen nog vrijwel geen onderzoek gedaan. Terwijl de gevolgen heftig kunnen zijn. Dat hebben we bijvoorbeeld gezien na een extreme regenbui in Enschede in juli 2024, waar vuil rioolwater meer dan 60 huizen onbewoonbaar maakte.’
‘Die regenbui in Enschede heb ik als uitgangspunt genomen en opgeschaald naar een toekomstig klimaatscenario in 2050. Vervolgens heb ik die bui in heel Nederland laten vallen en gekeken naar risicogebieden en financiële schade. De corporatiesector is kwetsbaar bij hevige regenval, omdat hun woningen geconcentreerd zijn in vaak wat oudere wijken met verouderde riolering.’
Corporaties doen er goed aan om na te gaan welke van hun woningen in een risicogebied liggen bij hevige neerslag
‘Volgens mijn berekeningen moet de corporatiesector in de toekomst rekening houden met mogelijke miljoenenschades door zware regenval. Naarmate de bui heviger wordt, gaat het aantal getroffen woningen omhoog. De grootste risico’s liggen in laaggelegen wijken, waar water uit de omgeving zich verzamelt, gecombineerd met een oud rioolstelsel en een bodemsoort, waarin het water moeilijk wegzakt. Rotterdam, Haaglanden en Breda-Tilburg kwamen in mijn model tot de hoogste schaderisico’s.’
‘De simpelste oplossing is dat je de drempels van woningen in risicogebieden verhoogt. Bij een drempelhoogte van 10 centimeter lag het verwachte schadebedrag 35% lager dan bij 5 centimeter. Dus dat helpt enorm. Corporaties doen er goed aan om na te gaan welke van hun woningen in een risicogebied liggen. En vervolgens te kijken naar de kwetsbaarheden van die woning zelf. Hoe hoog zijn de drempels? Zit er een kelder in het pand? Daarna kun je een plan maken voor maatregelen.’
De jury was onder de indruk van het inzichtelijke en innovatieve karakter van de rekenmodellen die Mart voor het onderzoek had ontworpen. Het onderwerp is bijzonder actueel en relevant voor de gehele corporatiesector. Het geboden handelingsperspectief is eenvoudig toepasbaar en efficiënt.
2e prijs: Maartje Kemps over wensen en ervaringen van 55-plussers rond gemeenschappelijke woonvormen
‘De Nederlandse woningmarkt staat enorm onder druk. Tegelijk woont bijna driekwart van de 65-plushuishoudens in een woning die groter is dan nodig. Als zij verhuizen, ontstaan in de woningketen vijf bewegingen van andere huishoudens die kunnen doorstromen. Collectieve woonvormen kunnen senioren helpen om langer zelfstandig te blijven wonen. Mensen zorgen voor elkaar, waardoor het zorgnetwerk wordt ontlast. En het gaat eenzaamheid tegen.’
‘Mijn onderzoek richt zich op vitale 55-plussers, juist omdat zij nog zelf kunnen kiezen waar ze naartoe willen verhuizen, zonder dat hun zorgbehoefte de keuze voor hen maakt. Ik onderzocht de woonvoorkeuren van senioren met interesse in een knarrenhof-project in Delft. En ik vergeleek hun wensen met de ervaringen van senioren die al in een collectieve woonvorm wonen in Utrecht. Uit mijn onderzoek blijkt dat de senioren in Delft best kleiner willen wonen, maar onder voorwaarden. Ze hadden vooraf vooral zorgen over minder ruimte voor hun hobby’s of logés. De bewoners van Hof van Leeuwesteyn in Utrecht daarentegen zagen vooral de voordelen van het collectieve wonen. De gedeelde ruimtes namen een hoop zorgen weg. Wel vonden ze private buitenruimte belangrijk, zoals een klein balkon, en een privéruimte voor opslag.’
Bouw seniorenwoningen met een moderne twist, dan zijn best veel senioren ertoe te bewegen om te verhuizen.
‘Ook de buurt is belangrijk. Dus voorzieningen zoals winkels of een huisarts moeten op loopafstand liggen. En een evenwichtige bewonersmix is cruciaal. De senioren in Utrecht klaagden over het grote aantal kinderen in de gedeelde ruimtes in het complex.’
‘Mijn advies aan corporaties zou zijn, om bij de bouw van toekomstige complexen rekening te houden met deze wensen en ervaringen. Bouw seniorenwoningen met een moderne twist. Dan zijn best veel senioren ertoe te bewegen om te verhuizen.’
De jury prees de praktische toepasbaarheid van het onderzoek voor de gehele corporatiesector, maar wees wel op de beperkte omvang van de steekproef. Met het oog op de woningnood is het onderwerp actueel en urgent. Goed dat nu inzichtelijk is wat 55-plussers belangrijk vinden bij een verhuizing.
Jurering Aedes-scriptieprijs voor beste masterscriptie
De Aedes-scriptieprijs was beschikbaar voor masterscripties van studiejaar 2025-2026 op het brede terrein van de Nederlandse woningmarkt, volkshuisvesting, sociale huur en/of woningcorporaties.
De jury bestond dit jaar uit Aedes-voorzitter Liesbeth Spies, Marjan van Bergen (directeur Woonzorg Nederland) en Michiel Sluijsmans (directeur-bestuurder Krijtland Wonen). Naast inhoud, presentatie en verdediging lette de jury op de onderzoeksmethode en praktische toepasbaarheid voor woningcorporaties.
Juryvoorzitter Liesbeth Spies: ‘De beide finalisten waren bijzonder aan elkaar gewaagd. Beide onderzoeken zijn actueel en bieden een goed handelingsperspectief. Dat maakte de uitslag tot een fotofinish. Uiteindelijk vonden we het onderzoek van Mart het meest innovatief. Met zijn analyse gooit hij een steen in de vijver die een beweging op dit onderwerp in gang kan zetten.’
Download de winnende scripties
Mart van den Hoek
Impact of Extreme Precipitation on the Dutch Housing Sector (Universiteit Twente)
Samenvatting - Hele scriptie
Maartje Kemps
Understanding Senior's Preferences for the Development of Smaller Social Housing (TU Delft)
Samenvatting - Hele scriptie